Devletin İktisattan Doğuşu
Yumurta-tavuk
meselesinin ekonomi devlet ilişkileri karşılığındaki temsili soruları, Devlet
mi ekonomiden doğdu? Ekonomi mi devleti doğurdu? Şeklindedir.
Devletlerin kurulduğu coğrafyalar üzerinde yaşadığımız topraklar, mesela iktisat
tarihçisi Cipollo’ya göre, zirai devrimin ve ziraatın başladığı yer Burdur
Hacılar bölgesindedir. Bazı tarihçiler ise, Fırat ve Dicle bölgesinde olduğunu
iddia eder. O zaman devlet dediğimiz yapıların kökenlerini ve sorularımızın
cevaplarını da burada aramalıyız. Bizim gibi düşünen Heldring, L., Allen,
R. C., & Bertazzini, M. (2020) iktisatçıların ‘devletin ekonomik
kökenleri’ ‘The Economic Origins of Government’ başlıklı makalesinde bu
fikri dönemin tabletlerinden Fırat ve Dicle nehir yataklarındaki devlet
yapılarının oluşumu üzerinden açıklamaktadırlar. Yazarlara göre suların yer
değiştirmesi ile devlet yapılarının oluştuğu ve kamu malları(sulama sistemi
gibi) yönetiminin ekonomik yapının oluşturduğu sonuçlara şekillendiğini iddia
etmektedirler. Su yataklarının değişmesi, şehirlerin, yönetim yapılarının ve
yönetici elitlerin değişimini beraberinde getirmektedir. Yani ekonomi devlet
yapılarını meydana getirmektedir. Dolayısıyla ekonomi devleti ortaya çıkardığı
iddia edilen güvenlik ihtiyacı ve sosyal sistem kurulması ile ilgili
yaklaşımlardan önce devletin kuruluşunu açıklamaktadır.
Kaynak: Heldring, L., Allen, R. C., & Bertazzini, M. (2020). The Economic Origins of Government.“. https://pubs.aeaweb.org/doi/pdfplus/10.1257/aer.20201919
Yazarların
anlatımıyla,
Nehirlerin
kaydığı yerlerde devletler oluşur, kamu malları ve özellikle kanallar sağlanır
ve haraç ödenir. Daha sonra bu ilk devletlerin iç örgütlenmesine ilişkin
yorumumuzu desteklemek için çivi yazılı tabletlerden kanıtlar kullanırız.
Kaynak: Heldring, L., Allen, R. C., & Bertazzini,
M. (2020). The Economic Origins of Government.“. https://pubs.aeaweb.org/doi/pdfplus/10.1257/aer.20201919
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder